Coloradokever bestrijden: zo doe je het effectief

De coloradokever bestrijden doe je het effectiefst door de eitjes en larven handmatig van de plant te verwijderen en plat te knijpen. Dit klinkt simpel, en dat is het ook. Het is direct, goedkoop en trekt bovendien natuurlijke vijanden aan die de bestrijding verder ondersteunen. Er is in Nederland geen wettelijke verplichting om de coloradokever te bestrijden, maar schade aan je aardappelplanten voorkom je alleen als je tijdig ingrijpt.

Handmatig verwijderen: de meest effectieve methode

Het handmatig verwijderen van eitjes, larven en kevers is voor de moestuinier de beste aanpak. De eitjes van de coloradokever zijn oranjegeel en worden in groepjes van twintig tot veertig stuks op de onderkant van aardappelbladeren gelegd. Check je planten regelmatig, zeker tussen mei en augustus. Zodra je eitjes vindt, knijp je ze gewoon plat tussen je vingers of veeg je ze in een bak met zeepwater.

Larven zijn iets harder van aanpak maar net zo goed handmatig te verwijderen. Ze zijn roodoranje met zwarte vlekken en zitten eveneens aan de onderkant van de bladeren. Gooi ze in een emmer met water en een scheutje afwasmiddel. Datzelfde geldt voor volwassen kevers: pak ze op en gooi ze in de zeepwateremmer. Hoe vaker je dit doet, hoe minder schade je plantjes oplopen.

Biologische bestrijding van de coloradokever

Wie handmatig verwijderen wil aanvullen met een biologische methode, kan kiezen voor Bacillus thuringiensis var. tenebrionis (Btt). Dit is een bodembacterie die giftig is voor coloradokeverlarven maar geen schade aanricht bij mensen, dieren of nuttige insecten. Je spuit het middel op de bladeren als de larven nog jong zijn (eerste en tweede stadium). In tuincentra en webwinkels is Btt verkrijgbaar als biologisch bestrijdingsmiddel.

Spinosad is een ander biologisch middel dat werkt tegen coloradokeverlarven. Het is afgeleid van een bodemorganisme en toegestaan in de biologische teelt. Let wel: gebruik het spaarzaam, want veelvuldig gebruik kan resistentie opbouwen bij de kevers.

Predatoren spelen ook een rol. Door zelf de kevers te verzamelen en neer te leggen op een zichtbare plek in de tuin, trek je vogels zoals fazanten en merels aan. Die pikken de kevers gretig op. Ook loopkevers en lieveheersbeestjes eten eitjes van de coloradokever.

Preventie: minder kevers begint vóór ze komen

Voorkomen is makkelijker dan bestrijden. Een paar praktische maatregelen verminderen de kans op een grote plaag aanzienlijk:

• Wissel elk jaar van teeltplek (vruchtwisseling). Aardappelen op dezelfde plek telen vergroot de kans op herbesmetting vanuit de bodem.
• Dek jonge planten af met een fijnmazig insectennet zodra je ze plant. Zo kunnen de kevers er niet bij om eitjes te leggen.
• Verwijder direct na het oogstseizoen alle plantresten. Kevers overwinteren in de bodem en zijn blij met achtergebleven loof.
• Plant aardappelen niet te vroeg. Hoe later in het seizoen de planten bovengronds komen, hoe kleiner de kans dat ze de eerste generatie kevers meemaken.

Wanneer chemische middelen gebruiken?

In de particuliere moestuin is chemische bestrijding zelden nodig en ook niet aan te raden. Veel chemische insecticiden raken niet alleen de coloradokever, maar ook bijen, zweefvliegen en andere nuttige insecten. Professionele aardappeltelers kunnen bij een zware plaag onder strenge voorwaarden toegelaten gewasbeschermingsmiddelen inzetten, maar voor de thuistuinier weegt dat voordeel zelden op tegen de nadelen.

Als je toch overweegt een middel te gebruiken, raadpleeg dan de Ctgb-database (het College voor de toelating van gewasbeschermingsmiddelen en biociden) voor actuele, toegelaten middelen in Nederland. Gebruik nooit middelen die niet officieel zijn toegelaten: dat is wettelijk verboden en schadelijk voor je tuin.

De coloradokever bestrijden hoeft geen groot project te zijn. Met regelmatig controleren, handmatig verwijderen en een insectennet als preventie houd je de meeste schade buiten de deur. Begin er vroeg mee in het seizoen, dan heb je de situatie snel onder controle.