Houten snijplank schoonmaken: zo doe je het goed

Een houten snijplank schoonmaken doe je het best met een combinatie van citroensap of witte azijn, grof zeezout en warm water. Dat is genoeg voor de meeste vuil en geuren. Wat je daarna doet, en vooral wat je beter kunt laten, bepaalt hoe lang je plank meegaat.

Stap voor stap: houten snijplank schoonmaken

Volg dit stappenplan voor een grondige schoonmaakbeurt van je houten snijplank:

1. Wrijf de plank in met citroensap of witte azijn. Beide middelen werken ontvettend en neutraliseren geuren. Snijd een citroen doormidden en wrijf die direct over het houtoppervlak, of giet een scheutje witte azijn op de plank en verspreid dit met een doekje.
2. Strooi grof zeezout over de plank. Het zout werkt als een natuurlijk schuurmiddel en helpt ingedroogde etensresten en vlekken loswerken. Gebruik een flinke laag, zeker bij hardnekkig vuil.
3. Schrobben. Gebruik een borsteltje of de doorgesneden citroen zelf om het zout in cirkelbewegingen over het hout te wrijven. Zo maak je de groeven en snijsporen goed schoon.
4. Afspoelen met warm water. Spoel de plank af met warm (niet kokend) water. Gebruik zo min mogelijk water en laat de plank nooit in water weken.
5. Direct goed afdrogen. Droog de plank meteen af met een schone theedoek. Zet hem daarna rechtop neer, zodat lucht aan beide kanten kan komen. Zo voorkom je kromtrekken en schimmelvorming.

Dagelijks onderhoud tussendoor

Na normaal gebruik is een grondige beurt niet altijd nodig. Spoel de plank na gebruik af met warm water en een klein beetje afwasmiddel. Wrijf hem schoon met een spons of doek en droog hem meteen goed af. Dat is voor de meeste situaties voldoende.

Ruikt de plank naar ui, knoflook of vis? Wrijf hem dan even in met een halve citroen en laat dat een paar minuten intrekken voor je hem afspoelt. De geur verdwijnt daarna grotendeels.

Wat je beter kunt vermijden

Een houten snijplank is gevoeliger dan plastic. Een paar dingen kun je beter niet doen:

• Vaatwasser. Hout en vaatwassers gaan slecht samen. De combinatie van hoge temperatuur, stoom en lang nat staan zorgt bijna altijd voor kromtrekken en scheuren in het hout.
• Weken in water. Ook een emmer of gootsteen vol water is te veel. Hout neemt water op en zet uit, wat uiteindelijk scheuren veroorzaakt.
• Bleekmiddel of agressieve schoonmaakmiddelen. Die tasten het hout aan en kunnen ook de smaak van voedsel beïnvloeden als er restjes achterblijven.
• Plat laten drogen op het aanrecht. Lucht moet aan beide kanten komen om het hout gelijkmatig te laten drogen. Eenzijdig drogen leidt tot kromtrekken.

Hardnekkige vlekken en geuren aanpakken

Rode bieten, kurkuma of rauwe rode kool laten soms flinke verkleuringen achter. Maak dan een pasta van grof zout en citroensap, breng die aan op de vlek en laat het mengsel tien tot vijftien minuten inwerken. Schrobben en afspoelen. Herhaal dit als de vlek de eerste keer niet volledig verdwijnt. Diepe verkleuringen in het hout gaan soms niet volledig weg, dat is normaal.

Voor hardnekkige geuren werkt baking soda (zuiveringszout) ook goed. Strooi het droog op de plank, laat het een kwartier zitten en veeg het daarna weg. Spoel de plank daarna af met warm water.

Insmeren na het schoonmaken

Hout droogt na intensief gebruik en regelmatig schoonmaken langzaam uit. Smeer de plank af en toe in met voedingsveilige olie, zoals lijnolie, minerale olie of speciale houtbescherming voor snijplanken. Doe dit wanneer het hout er droog of dof uitziet, in de praktijk eens per maand bij regelmatig gebruik. Breng een laag olie aan, laat die een nacht intrekken en dep het overschot de volgende dag weg met een doek. Dit voorkomt scheuren en verlengt de levensduur van de plank flink.

Met citroensap, zout, warm water en wat regelmaat houd je een houten snijplank jarenlang in goede staat. De sleutel zit in snel afdrogen en niet te lang nat laten staan.