Plastic vrij leven: praktische tips om echt te beginnen

Minder plastic gebruiken hoeft niet ingewikkeld te zijn. Met een paar slimme aanpassingen in je dagelijkse gewoontes maak je al een groot verschil. Of je nu net begint of al bewust bezig bent, deze plastic vrij leven tips helpen je stap voor stap verder.

Waarom minder plastic zo belangrijk is

Plastic belandt op grote schaal in de natuur, in rivieren en in de zee. Dat is schadelijk voor dieren die plastic inslikken of erin verstrikt raken. Maar plastic raakt ook jou. Bijna 70% van alle kleding bevat plastic. Tijdens het dragen en wassen komen microplastics vrij die in het milieu terechtkomen, en uiteindelijk ook in ons voedsel en drinkwater. Minder plastic gebruiken is dus niet alleen goed voor de natuur, maar ook voor je eigen gezondheid.

Begin klein: de makkelijkste stappen

Je hoeft je leven niet meteen volledig om te gooien. Begin met de dingen die je het vaakst gebruikt. Dat zijn precies de plekken waar je de meeste winst boekt.

• Neem altijd een eigen tas mee als je boodschappen doet. Een stoffen boodschappentas gebruik je honderden keren.
• Gebruik een hervulbare drinkfles. Zo koop je geen plastic flesjes meer onderweg.
• Sla plastic rietjes over. Drink gewoon uit het glas, of kies een rietje van metaal of bamboe als je dat fijner vindt.
• Schep op wat je echt opeet. Zo voorkom je dat eten in plastic verpakking verspild wordt.

Dit zijn kleine veranderingen, maar samen zorgen ze voor een flinke vermindering van je plastic gebruik.

Slim boodschappen doen zonder plastic

De supermarkt is een van de plekken waar het meeste plastic binnenkomt. Met een paar aanpassingen houd je veel plastic buiten de deur.

Kies voor losse groenten en fruit in plaats van voorverpakte zakjes. Neem herbruikbare netzakjes mee voor losse producten. Koop producten in glazen potten of kartonnen verpakkingen waar dat kan. Op veel plaatsen zijn ook zero-waste winkels of markten waar je zelf potjes en zakjes kunt meenemen om producten mee te nemen. Dat spaart veel verpakkingsafval.

Koop ook bewust minder. Consuminderen, minder kopen dan je gewend bent, helpt niet alleen om plastic te besparen. Je gooit ook minder weg en geeft minder uit.

Plastic vrij leven tips voor in huis

Ook binnenshuis zijn er veel kansen om plastic te vervangen. Dit zijn de meest praktische:

• Gebruik een vaste shampoobar in plaats van shampoo in een plastic fles.
• Kies voor een bamboe tandenborstel in plaats van een plastic exemplaar.
• Vervang plastic doosjes en zakjes in de keuken door glazen potten of bijenwasfolie.
• Gebruik een wasbaar schoonmaakdoekje in plaats van wegwerp keukenpapier.
• Koop schoonmaakmiddelen in navulbare of geconcentreerde vorm.

Je hoeft dit niet allemaal tegelijk te doen. Vervang producten pas als ze op zijn. Zo verspil je niets en bouw je het rustig op.

Wat te doen met kleding en textiel

Kleding is een onderschat bron van plastic. Synthetische stoffen zoals polyester, nylon en acryl bestaan grotendeels uit plastic. Bij elke wasbeurt komen kleine vezels vrij die in het water terechtkomen.

Kies vaker voor kleding van natuurlijke materialen zoals katoen, wol of linnen. Was synthetische kleding op een lagere temperatuur en minder vaak, want dat vermindert de uitstoot van microplastics. Er bestaan ook speciale waszakken die microplastics opvangen tijdens het wassen. De Plastic Soup Foundation heeft een kledinggids gemaakt die je helpt bewustere keuzes te maken bij het winkelen.

Onderweg en op vakantie

Buiten de deur is het soms lastiger om plastic te vermijden, maar ook daar zijn goede gewoontes aan te leren. Neem je eigen drinkfles mee zodat je geen plastic flesjes hoeft te kopen. Neem een lunchbox mee als je ergens gaat eten, zodat je geen plastic wegwerpbakjes nodig hebt. Op het strand of in de natuur: ruim je eigen afval op en neem extra mee dat je tegenkomt. Elke stuk plastic dat je opraapt, belandt niet in het water.

Veelgestelde vragen

Is plastic vrij leven hetzelfde als zero waste?
Zero waste en plastic vrij leven overlappen elkaar veel, maar zijn niet precies hetzelfde. Zero waste gaat over het zo veel mogelijk beperken van alle soorten afval. Plastic vrij leven richt zich specifiek op het weghouden van plastic. Veel tips gelden voor allebei.

Waar begin ik als ik plastic wil vermijden maar niet weet hoe?
De makkelijkste manier om te beginnen met plastic vermijden is door te kijken naar wat je het vaakst weggooit. Zijn dat plastic flesjes? Begin met een hervulbare fles. Zijn het plastic tasjes? Neem een stoffen tas mee. Begin bij één ding en breid dat rustig uit.

Is plastic vrij leven duurder?
In het begin kan het iets kosten om alternatieven aan te schaffen, zoals een goede drinkfles of herbruikbare zakjes. Op de lange termijn bespaar je geld, omdat je minder wegwerpproducten koopt. Losse groenten zijn bovendien vaak goedkoper dan voorverpakte varianten.

Wat zijn microplastics en waar komen ze vandaan?
Microplastics zijn hele kleine stukjes plastic, kleiner dan vijf millimeter. Ze ontstaan doordat groter plastic afbreekt in de natuur, maar ook door het wassen van synthetische kleding en door het gebruik van producten met plastic ingrediënten. Ze belanden in water, bodem en uiteindelijk in ons voedsel.